Vizionet e kundërta pengojnë ecjen e Maqedonisë si shtet multietnik
Madhësia:
RADIO EVROPA E LIRË: Zoti Mehmeti si e vleresoni ju në tërësi zbatimin e Marrëveshjes së Ohrit në këtë përvjetor?
- Në Maqedoni edhe sot vazhduan bllokadat e rrugëve nga ana e përkrahësve të Bashkimit Demokratik për Integrim, në sajë të pakënaqësisë nga ana e kësaj partie që, pavarësisht se ka fituar numrin më të madh të deputetëve të shqiptarëve, nuk është përfshirë në koalicionin qeveritar. Si e shpjegoni ju këtë zhvillim?
- Ky zhvillim nuk ka të bëjë më me atë se kush do të jetë në koalicionin qeveritar, por ka të bëjë me atë se vallë a do të respektohet vullneti politik i shumicës shqiptare në Maqedoni apo jo. Unë gjithmonë e shoh nga ky kënd dhe shikuar nga ky kënd, unë mendoj se BDI-së i ra në hise të mbrojë vullnetin politik të BDI-së dhe PPD-së, sepse ndoshta nga shumë pikëpamje tani PPD-ja është ajo që do të thoja se mbron nderin dhe vullnetin politik të shqiptarëve të Maqedonisë. Mendoj se nuk ka rrugëdalje tjetër përveçse ose të mbrohet ai nderi i vullnetit politik të shqiptarëve të Maqedonisë, ose të kthehet majorizimi etnik, që do të thotë që gjithmonë vullnetin politik etniteti maqedonas të mund ta korrigjojë nëpërmjet partisë së vet më të madhe, apo që do të thotë ndryshe, ose që BDI-ja dhe PPD-ja ta mbrojnë atë vullnet të shumicës së popullsisë shqiptare në Maqedoni, ose do duhet t'i kthejnë mandatet. Rrugë tjetër unë nuk shoh personalisht. - Ekspertët në Maqedoni kanë tërhequr vërejtjen se këto zhvillime mund të rrezikojnë edhe zbatimin e parimit të Badinterit gjatë miratimit të ligjeve në Kuvendin e Maqedonisë, e që kanë të bëjnë me popujt jomaqedonas. Çfarë mendoni ju për këtë çështje?- Po ato edhe e kanë penguar se kur në instancën më të lartë, kur qeveria nuk e respekton atë, se mandatari me mospërfshirjen e partisë më të madhe shqiptare në qeveri, ai në të vërtetë e mohon këtë parim. Atëhere ju duhet të pritni që ai mohim i të drejtës të vazhdojë mëtutje. Është hapur vetëm një derë dhe varet nëse ajo derë do të mbyllet apo do të vazhdojë edhe më tutje, hapja e dyerve të tjera doja të thoja. Ju duhet të prisnit në nivel lokal që mos ta përfillin kryesuesit e komunave, posaçërisht aty ku jeton pakicë tjetër. Kështu që mendoj se kjo është shumë rrezikshme. Mirëpo ju nëse e vëreni edhe koalicioni qeveritar është si një klub i atyre që ishin kundër Marrëveshjes së Ohrit. Mos harroni se mandatari i sotëm ishte ai që organizoi referendumin kundër ndarjes rajonale të Maqedonisë, kundër ndarjes territoriale. Kështu që ka shumë çka këtu. Këtu gjithmonë i kemi ato rrymat që gjithmonë duan ta ngadalësojnë punën, apo që nuk mund të binden se edhe shqiptarët janë shtetformues aq sa të tjerët. - Ti kthehemi dhe njëherë shkurtimisht Marrëveshjes së Ohrit. Duke patur parasysh zhvillimet me rezultatet e sivjetme të votimit, a mendoni se ka hapësirë për ndonjë rishqyrtim në këtë marrëveshje?
- Mbrëmë m'u kujtua që Maqedonia është krijesë shtetërore interesante dhe ajo gjithmonë dëshmon diçka se askush kurrgjë nuk mëson nga e kaluara, se historia është mësuese nga e cila askush kurrgjë nuk ka mësuar. Unë e thashë mbrëmë në një manifestim të pesëvjeçarit se ndoshta Maqedonisë do t 'i duhet Ohri 1 e Ohri 2 që ta regjistrojë vetë në vetëdije këtë konflikt. Por mendoj se duhen zgjidhur edhe disa probleme për shembull shqiptarët duhet të insistojnë në atë se si do të jetë përfaqësimi i tyre në qeveri, si do të jetë përfaqësimi i tyre në pozitat më të larta shtetërore, ju kudo e keni kryetarin e shtetit maqedonas, kryetarin e qeverisë maqedonas, kryetarin e Kuvendit maqedonas. Kjo nuk shkon në një shtet multietnik. Atëhere duhen bërë zgjidhje të tjera kushtetuese, që ofrojnë një siguri më të madhe. Jo kështu çdo katër vjet ne të vimë në situata që të bëhen lojëra të ndryshme politike.
Facebook
Furl
Digg
Myspace
Windows Live
Yahoo MyWeb
Email mikut
Verzioni print
Tekst i thjeshtëVotoni këtë tekst
Tjera nga Intervista
Problemi më madhor i Maqedonisë janë marrëdhëniet ndëretnike… Maqedonia ndërtohet sipas formulave të ish-Jugosllavisë, ku kemi marrëdhënie të mira mes elitave politike multi-etnike, mirëpo poshtë ...
Njeriu vetëm si i mitur e sheh botën dhe e përjeton atë të atillë siç është. Më vonë, çdo gjë nga pakë është manipulim, përshtatje, çdo gjë është nga pakë orvatje të jesh i pranuar nga të tjerët, të jesh i tillë siç duan të të shohin ata që të duan, e jo ai që je. Duke qenë fëmijëria forma më burimore e përjetimit të jetës, duke qenë fëmijëria përjetimi më njerëzorë i kësaj bote, ajo mbetet edhe pjesa më e freskët, më e vlefshme e jetës sonë, e të cilën gjithmonë e kujtojmë me mall dhe duam t’i rikthehemi, gjë që është e pamundur....
Kim Mehmeti, ka këtë koncept për fëmijërinë në përgjithësi...Por ditët e fëmijërisë së tij janë mjaft të veçanta, përjetimet po ashtu. Edhe kjo intervistë e ciklit të gjatë me rrëfime shkrimtarësh nga fëmijëria e tyre...është një intervistë e rrallë, jo aq për faktet, sa për këndvështrimet interesante dhe stilin e rrallë të të rrëfyerit. Le ta ndjekim...
...
Prej sot gazeta “Lajm” do të fillojë rubrikën e rregullt “Çka do të isha, po të mos isha...”. Personalitete të njohura të jetës politike, kulturore, ...
Intervistoi gazetarja Fatmira Nikolli Kimi na rrëfehet ngadalë. Ka një botë të tërë në vetvete e kujtime pa fund. Nis të kujtohet për fëmijërinë kur kënaqej ...
“Politikani që vlerë dhe forcë të vetmen ka emblemën partiake dhe atë të institucionit që drejton, i ngjanë derrit që majmet në baltën e ngrohtë politike, e ku ushqehet me krimbat e shtetit që kalbet. Qeveria e Gruevskit është e përbërë nga qeveritarë shqiptarë e maqedonas, shumica e të cilëve vështirë se kanë guxuar të ëndërrojnë ndonjëherë se do bëhen plak katundi, e jo më drejtues shteti”, thotë shkrimtari Kim Mehmeti në një intervistë ekskluzive për gazetën “Koha e Re”...
Edhe gjatë vitit 2010 Kim Mehmeti me kolumnat e tij të rregullta u veçua ndër kronikët më të mirë të aktualitetit shqiptar jo vetëm në Maqedoni por edhe në rajon. Prandaj mendojmë se kemi bërë zgjedhjen e qëlluar të personit i cili në fund të vitit 2010 mund të flasë për atë se çka mund të na presë vitin e ardhshëm....
Më ndihmon intuitae shkrimtarit dhe nuk dua të merrem me komentimin e asaj që ndodh. Dua të paralajmëroj atë që do të ndodhë". Me këto fjalë shprehet shkrimtari Kim Mehmeti për publicistikën e përmbledhur në librin e tij "Farë e bimës së keqe", promovuar dje në Tiranë e botuar nga "Toena". Në këtë intervistë, përveç një përshkrimi të veprës, autori i një sërë librash flet edhe për problemet që shqetësojnë shqiptarët në shtetin fqinj, por tregon edhe për karakterin "profetik" të shkrimeve të tij. Si një zë që del hapur kundër ofendimit të shqiptarëve, Mehmeti tregon pozicionin e vet edhe si shkrimtar që shkruan edhe në shqip, edhe në maqedonisht, shpreh lodhjen që ndjejnë qytetarët në pritje që maqedonasit të sqarojnë dilemat e tyre. Teksa komenton lëvizjet politike, sipas tij të gabuara të partisë shqiptare në Maqedoni, BDI, për sa i përket "Enciklopedisë filmike" të sapobotuar dhe cilësimit në të të Bekim Fehmiut si maqedonas, Mehmeti thotë se "një popull që vjedh, është i mjerë".....
Në enciklopedinë maqedonase thuhet se shqiptarët janë ardhacakë dhe si të tillë, ne duhet të çlirohemi nga ata. Ky botim fton në luftë. Duhet t'iu djegësh akademinë, duhet t'u thuash të mos luajnë me zjarr, se do të digjen. Ata po na provokojnë, dhe kjo do të thotë që na konsiderojnë si armiq, dhe ne duhet të sillemi si armiq. Në mos tjetër, iu duhet treguar vendi". ...
Kim Mehmeti është nga ata intelektualë shqiptarë që interesat kombëtare i artikulon me ndjeshmëri jo nacionale, por me shprehitë e familjes së tij, gjuhës dhe kulturës. Sa për Ballkanin, pse ai është sot temë ekzotike për intelektualët e tjerë dhe për atë vetë, si dhe një “Piter Pan i vështirë” për evropianët një ditë më parë në festivalin ndërkombëtar të poezisë, Mehmeti zbulon jo vetëm kompleksin e sotëm për këtë temë, por dhe prirjet për ta çmitizuar këtë debat. Ekskluzivisht për “standard”, Kim Mehmeti rrëfen pse duhet të kemi jetë të brendshme kombëtare, sidomos kulturore.
...
Njëri nga prozatorët, nga më të talentuarit e letërsisë së sotme shqipe, Kim Mehmeti, laureat i çmimit të parë që e ka dhënë kompania mediale "Koha" për romanin më të mirë shqiptar për vitin 2008 ("Vitet e urithit"), në këtë intervistë për gazetën "Lajm" thotë se çmimet letrare nuk janë çdoherë tregues të saktë të një letërsie "më të mirë". Sipas tij, në letërsi ka aq shkrimtarë "të mirë" sa edhe shije, preferenca dhe standarde individuale, sipas të cilave vlerësohet një vepër. Mehmeti në këtë intervistë shprehet i bindur se letërsia shqipe sot ka lexues më me shije sesa në kohën e socializmit, ndërkaq krizën e lexueshmërisë e sheh si një shpikje të atyre shkrimtarëve që mendojnë se dinë të shkruajnë, e fajin ua hedhin lexuesve se nuk dinë të lexojnë.
Intervistë: Kim Mehmeti, laureat i çmimit "Rexhai Surroi" për romanin më të mirë shqiptar për vitin 2008...
Romani "Vitet e urithit" të shkrimtarit dhe publicistit nga Maqedonia, Kim Mehmeti ka fituar çmimin vjetor për letërsi që ndahet nga Grupi "KOHA" në Prishtinë. Ky shpërblim jepet nga kompania Koha, e cila është e themeluar nga i biri i Rexhai Surroit, Veton Surroi dhe kap vlerën prej katër mijë euro, ku tri mijë shkojnë për laureatin në letërsi dhe një mijë për atë të gazetarisë, i cili kësaj radhe nuk u dha fare, megjithëse kishin konkurruar një numër jo edhe aq i vogël i gazetarëve. ...
Në një intervistë për “Focus”, analisti politik nga Maqedonia, Kim Mehmeti thotë se qëndrimi i qeveritarëve maqedonas ndaj pavarësisë së Kosovës ngjanë në një qëndrim proverb. Si e tillë, Mehmeti mendon se Maqedonia vështirë arrin të ruaj vetveten, e jo më të ndikojë në fatin e shteteve të tjera në Ballkan. Sa i përket politikës së jashtme të Kosovës, sugjeron që të shikohet se cili është ministër i Punëve të Jashtme të Kosovës, dhe çdo gjë do të jetë e qartë, ani pse Kosova ka kapacitet njerëzorë për diplomaci më efikase. Sipas Mehmetit nëse kalon kërkesa serbe, Kosova do ta paguaj çmimin e ngadalësimit të njohjes nga disa shtete që kanë “dilema” me pavarësimin. Prandaj, analisti Mehmeti sugjeron shqiptarët kudo që janë, se askush nuk ta jep atë që nuk din ta marrësh...
“Nëse ka shtet në Ballkan në interes të të cilit pavarësia e Kosovës është po aq e rëndësishme sa edhe vetë e atij shteti, ajo është Maqedonia”, thotë për Radion Evropa e Lirë, analisti Kim Mehmeti. ...
Në një intervistë për gazetën “Focus” shkrimtari dhe analisti politik Kim Mehmeti thotë, se kjo që ndodh me shqiptarët e Maqedonisë dëshmon se ata ende janë popull “joinstitucional”, se ky shtet me qëllim i bënë pronë të partisë në pushtet. Sipas tij mundësi e bashkimit është e pamundur tani për tani, sepse janë në luftë dy koncepte politike, të cilët janë të largët mes veti aq sa edhe komunizmi dhe demokracia. Shqiptarët e Maqedonisë, sipas Mehmetit do paguajnë çmim të lartë për të shpëtuar nga “rrugaçëria” partiake dhe se nuk do arrijnë ta bëjnë pa ndihmën e Tiranës dhe Prishtinës zyrtare ...
“Këto zgjedhje do jenë mundësia e fundit për Maqedoninë që ajo të dëshmojë se e ka kuptuar se çdokush që mendon se Maqedonia mund të ndërtohet mbi baza të “pronarit” të shtetit – etnitetit maqedonas, dhe “qiraxhiut” në të – shqiptarëve të këtushëm, në të vërtetë vetëm e ushqen krimbin i cili e brenë brendinë e këtij shteti dhe i kalb institucionet e tij”. Kështu është shprehur dje në në një intervistë për gazetën “Tema” publicisti i njohur nga Shkupi, Kim Mehmeti. Vetëm disa orë pas shpërndarjes së parlamentit të Maqedonisë, Mehmeti ka kërkuar që partitë shqiptare të tregojnë pjekurinë që të mos shkaktojnë përçarje dhe t’i kthejnë zgjedhjet në festë. “Këto zgjedhje të parakohshme, të cilat shqiptarëve ua mundësoi Ali Ahmeti me BDI-në e tij (si mundësi të korrigjohet padrejtësia që ua bëri shqiptarëve të këtushëm Gruevski pas zgjedhjeve parlamentare të vitit 2006) janë ndoshta mundësia e fundit që shqiptarët e Maqedonisë të dëshmojnë se nuk janë një numër i heshtur me të cilin manipulojnë partitë e tyre politike, por qytetarë që dinë të përcaktojnë dhe zgjedhin fatin e vet politik”, shprehet Mehmeti. Ndërsa dështimin e negociatave me Greqinë për çështjen e emrit të Maqedonisë, Mehmeti i konsideron se, po aq sa Maqedonia, edhe Athina zyrtare është e lidhur me prangat e së kaluarës së vet të errët gjatë së cilës dëboi dhe asimiloi shqiptarë e maqedonas etnik. “Andaj, Greqia nuk ka problem me emrin e Maqedonisë, por me të kaluarën dhe të sotmen e vetë asimiluese ndaj popujve tjerë”, shprehet Mehmeti.
...
Komente (0 dërguar):
Dërgoni komentin